Ruud van der Peijl (1960-2021)
%20_%20'Maman'%20_%20Galerie%20Nieuw%20Schoten.jpg)
Ruud van der Peijl
(1960-2021)
'Mam's'
C-print op dibond
58 x 59 cm
gesigneerd, gedateerd 2011 voorzien van titel en genummerd in verso
De beeldmaker tussen glamour, identiteit en intimiteit
Ruud van der Peijl was een bepalende figuur binnen de Nederlandse mode- en kunstwereld. Als stylist, modeontwerper, fotograaf en dj vervaagde hij decennialang de grenzen tussen commercie en autonome kunst. Zijn oeuvre, waaronder het intieme portret Mams uit 2011, kenmerkt zich door een scherpe blik op het menselijk rollenspel en de spanning tussen schijn en werkelijkheid.
Van Gletcher tot sterrenstylist
Na zijn opleiding modevormgeving aan de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht (HKU) richtte Van der Peijl eind jaren tachtig het modelabel Gletcher op. Dit merk groeide uit tot een van de eerste Nederlandse labels met internationaal aanzien. Nadat Gletcher in 1990 stopte, verlegde hij zijn focus naar modeonderwijs en styling.
In de jaren negentig drukte hij zijn stempel op toonaangevende tijdschriften zoals Squeeze en Blvd. Zijn handschrift was zo herkenbaar dat het Stedelijk Museum Amsterdam hem in 1996 uitnodigde voor de tentoonstelling Scanning. Daarnaast werkte hij jarenlang voor grote merken als G-Star en kleedde hij talloze bekende Nederlanders, onder wie Trijntje Oosterhuis. Zelf omschreef hij zijn werkwijze als die van een dj: hij mixte uiteenlopende stijlen, historische verwijzingen en invloeden tot een geheel eigen, vaak confronterend nieuw beeld.
De camera als middel om maskers te onthullen
Vanaf 1997 pakte Van der Peijl zelf de camera op. Voor hem waren styling en fotografie geen opzichzelfstaande doelen, maar instrumenten om verhalen te vertellen over identiteit. In zijn fotografische projecten onderzocht hij het spanningsveld tussen hoe mensen zichzelf zien en hoe zij zich aan de buitenwereld presenteren.
Zijn grote doorbraak als fotograaf volgde in 2005 met de solo-expositie 'Rude'. 'Portraits of State' in het Fotomuseum Den Haag. In deze installatie blies hij het klassieke staatsieportret nieuw leven in. Door bekende en onbekende Nederlanders op hun allerbest en in hun meest voordelige pose vast te leggen, legde hij juist de kwetsbaarheid achter het uiterlijke vertoon bloot. In latere series, zoals 'World Without Women', zocht hij op eenzelfde poëtische en soms confronterende wijze de grenzen van mannelijkheid en stereotiepe rolpatronen op.
Glamour en kwetsbaarheid
Het zwart-witportret 'Mam's' uit 2011 vat de essentie van Van der Peijls kunstenaarschap samen. Hoewel hij beroemd werd met uitgesproken en rauwe beelden, toont dit werk een diep persoonlijke kant. De geportretteerde is gestyled met klassieke glamour-elementen — een volumineus kapsel, donkere lippen, parelkettingen en een mantelpakje met tweedstructuur — die doen denken aan haute couture. Tegelijkertijd blijft de mens achter de styling volledig zichtbaar. De rimpels, de blik in de ogen en het directe licht maken het portret ontwapenend en eerlijk.
Van der Peijl drukte dit beeld, net als diverse andere portretten uit zijn archief, onder meer af op keramische tegels van 15 bij 15 centimeter. Hierdoor kreeg het intieme familieportret het karakter van een blijvend, bijna tastbaar relikwie, gepresenteerd op kunstbeurzen zoals This Art Fair.
Blijvende erfenis
Ruud van der Peijl overleed in september 2021 op 60-jarige leeftijd. Hij liet een veelzijdig oeuvre na waarin glamour en 'trash', hoge cultuur en straatcultuur naadloos samenkomen. Door mode als serieuze kunstvorm te benaderen en altijd te zoeken naar de mens achter het masker, heeft hij de Nederlandse beeldcultuur blijvend verrijkt.
